AB ulaştırma bakanları, bugün sabah TSİ 09.00′dan itibaren Avrupa hava sahasındaki uçuş yasağını gevşetme konusunda anlaştı. İzlanda’daki Eyyafyallayöküll yanardağında ise patlamalar düzenli olarak sürüyor.
İzlandalı meteoroloji yetkilisi Sigtrudur Arnsdottir, yanardağdaki faaliyetlerin tıpki dün olduğu gibi devam ettiğini, dün gece aldıkları bilgiye göre, yanardağda daha fazla lav olduğunu söyledi.
Meteoroloji uzmanı Bjorn Einarsson da Arnsdottir’in açıklamasını destekleyerek, yanardağda daha fazla lav görülmesinin, volkanın daha az kül üreteceği anlamına geldiğini ifade etti.
Einarsson, yanardağdaki sarsıntıların biraz arttığını, ancak bunun kül bulutlarının miktarıyla ilgili ipucu vermeyeceğini belirterek, yanardağdaki faaliyetlerin lav üreten patlamalara dönüştüğünün altını çizdi.
Einarsson, bir saat önce aldıkları habere göre, kül bulutlarının yüksekliğinin 5 bin metreye düştüğünü, bunun da kül bulutlarının alçaldığını gösterdiğini kaydetti.
Kül bulutlarının 6 bin metreden başlayıp 10 bin metreye kadar çıktığı bildiriliyordu.
Avrupa hava sahası açılıyor
Kül bulutu 5 gün büyük kısmı kapalı olan Avrupa hava sahası kısmen açıldı. Buna karşılık İngiltere hava trafiği yetkilileri ülkeye yeni bir kül bulutunun yaklaştığı uyarısında bulundu.
Hollanda’nın Amsterdam kentinden havalanan 3 uçak New York, Şanghay ve Dubai’ye uçtu.
Alman havayolu Lufthansa da dün gece Frankfurt havaalanından bazı uçuşların yapıldığını açıkladı. Lufthansa’nın Air Berlin ile birlikte gerçekleştirdiği uçuşlar, dünyanın farklı bölgelerinde mahsur kalan Alman vatandaşlarını ülkelerine döndürme amacıyla özel izinle yapıldı. Lufthansa sözcüsü Uzak Doğu, Afrika ve Amerika kıtasından toplam 15 bin yolcu taşımayı hedeflediklerini açıkladı.
Fransa’nın başkenti Paris’teki havaalanlarında sınırlı sayıda uçuş başlıyor. Paris’teki Charles de Gaulle havaalanından perşembe gününden bu yana ilk uçuş New York JFK havaalanına yapılacak.
İngiltere’nin kuzeyindeki hava sahası kısmen açılırken, meteoroloji yetkileri ülke üzerine yaklaşmakta olan yeni kül bulutları konusunda uyarıyor. İskoçya ve ülkenin kuzeyindeki Edinburgh, Glasgow, New Castle gibi havaalanlarından uçuşlara bu sabah başlandı. Ülkenin orta kesimlerindeki Manchester gibi havaalanlarından uçuşlara ise yerel saatle 13.00′da (TSİ 15.00) başlanması beklenirken, Türkiye’den de çok sayıda kişinin seyahat ettiği başkent Londra çevresindeki Heathrow, Gatwick, Stansted, Luton gibi havaalanları hala kapalı.
Donanmaya ait 3 gemi de dünyanın çeşitli yerlerinde mahsur kalan İngiliz vatandaşlarını ülkeye getirmek için yolladığını açıkladı.
Gemilerden biri, Afganistan’dan dönen İngiliz askerlerini İspanya’dan getirecek. Times gazetesi İngiltere hükümetinin, dünyanın dört bir yanında mahsur kalan yaklaşık 150 bin vatandaşını ülkeye getirmek için donanmaya ait üç gemiyi yola çıkarmaya hazırlandığını yazdı.
İspanya da kül bulutunun Avrupa’da hava trafiğini engellemesi nedeniyle mağdur durumda kalan 200 bin kadar İngiliz’e kolaylık sağlanacağını bildirdi.
Norveç ise, İzlanda’daki volkandan kaynaklanan kül bulutu nedeniyle ülkenin güneybatısındaki hava sahasını yeniden kapattı.
Sınırlamalar gevşedi
Telekonferans yöntemiyle bir araya gelen Avrupa Birliği ulaştırma bakanları, hava trafiğine yönelik bazı sınırlamaları gevşetme kararı aldı. Avrupa hava sahasını 3′e bölen bakanlar, bunlardan birinin tamamen kapalı olmasına, diğerinin sınırlı kullanımına, diğerinin de tüm uçuşlara açık olmasına karar verdi.
Buna göre, volkana yakın olan ve risk derecesi yüksek olan bölgede hava trafiğine izin verilmeyecek. Volkana daha uzak bölgede bulunan coğrafi alanlarda ise Eurocontrol’ün koordinasyonunda aşamalı olarak önlemler azaltılacak. Ancak herhangi bir olumsuz gelişme halinde hava sahasının yeniden kapatılması kararı alınabilecek. Volkanın püskürttüğü küllerin etkisinin olmadığı alanlarda ise uçuşlar normal şekilde devam edecek.
Bu uygulama sayesinde bugünden itibaren uçuş sayısı artmaya başladı.
AB Komisyonu’nun ulaştırmadan sorumlu Başkan Yardımcısı Siim Kallas, ulaştırma bakanlarının telekonferans toplantısının ardından yaptığı açıklamada, Eurocontrol tarafından detayları açıklanacak kararın hava yolu güvenliğinden taviz verildiği anlamına gelmediğini söyledi.
Bu arada AB Komisyonu, hava yolu trafiğini felç eden volkanik kül bulutu nedeniyle vize süresi dolduğu halde geri dönemeyen üçüncü ülke vatandaşlarına mühlet tanınmasını talep etti.
İçişlerinden sorumlu AB Komisyonu Üyesi Cecilia Malmström, “AB’yi ziyaret eden birçok yabancı ülkelerine dönemezken, vize sürelerinin dolması nedeniyle endişe yaşıyor. Temin ederim ki, onlar AB’de yasa dışı kalıyor gibi değerlendirilmeyecek ve vize sürelerini uzatmaları istenmeyecek” dedi.
AB Komisyonu bu kapsamda üye ülkelerden, vize süresi dolan yabancılara hava yolu trafiği normale dönene dek istisna tanınmasını ve hava yollarının çalışmaması nedeniyle istemedikleri halde AB’ye giren transit yolculara, mücbir sebep hükmü uyarınca sınır kapılarında vize verilmesini istedi.
IATA’dan eleştiri
Dünyadaki tüm havayolu şirketlerini temsil eden örgüt IATA, volkanik küller nedeniyle hava sahalarını uçuşa kapatan Avrupa hükümetlerini eleştirdi. Uluslararası Hava Ulaşımı Birliği, IATA’nın başkanı Giovanni Bisignani, “Bu Avrupa’nın bir utancıdır ve Avrupa’nın yol açtığı bir karmaşadır” dedi.
Beşinci günü geride bırakan krizden milyonlarca yolcu etkilendi.
Fransız demiryolu şirketi SNCF, bu hafta boyunca Paris ve Londra arasında 80 bin ek yolcu kapasitesi ve indirimli fiyatlarla yolculuk imkanı sağlanacağını açıkladı.
Avrupa havacılık kontrol örgütü Eurocontrol, pazartesi günü boyunca tarifeli uçuşların sadece yüzde 30 kadarı yani 8-9 bin kadarının yapılabildiğini bildirdi. Pazar günü de normalde yapılması gereken 24 bin uçuşun 5 bini yapılabildiği hatırlatıldı.IATA başkanı Bisignani, havacılık sektörünün şu anda karşı karşıya olduğu krizin büyüklüğünün, 11 Eylül saldırıları sonrasında karşılaşılandan daha büyük olduğunu söyledi.
Financial Times uçuş yasağı kararlarını alan havacılık otoritelerine yönelik eleştirileri yayınlarken Avrupa Komisyonu yetkililerinden birinin, uçuş yasağı kararı için kullanılan ölçüm yönteminin bilimsel kesinlikten çok tahminlere dayandığını itiraf ettiğini yazan gazete zarara uğrayan havayollarının hükümetlerden tazminat isteyebileceğini aktardı.
NATO’dan üst düzey bir Amerikalı yetkili, kül bulutunun etkili olduğu alanlarda devriye uçuşu yapan F-16′ların motorlarında cama benzer çökeltiler tespit edildiğini söyledi.
İttifak uçaklarının kül bulutundan zarar gördüğüne yönelik bilgiler konusunda yorum yapmaktan kaçınan NATO Genel Sekreteri Anders Fogh Rasmussen, küllerin mevcut operasyonlar ve üye ülkelerin güvenliğini etkilemediğini söyledi. Rasmussen’in, “F-16′lar konusunda bilgim yok” demesi ise oldukça dikkat çekti.
Kaynak : CnnTurk
